Axel Hagedorn – Hoe geld de kloof tussen Bundesliga en Eredivisie ernstig vergroot

Ajax, Feyenoord en PSV zijn qua budget hooguit middenmoters in de Bundesliga. Duitsland-expert Axel Hagedorn laat zien hoe geld de kloof tussen voetbalcompetities steeds groter maakt.

Stervoetballer Lionel Messi verlengde onlangs zijn contract bij FC Barcelona. Volgens het Spaanse EL MUNDO zal Messi nu 35 miljoen euro netto per jaar aan salaris ontvangen. De schatting is dat zijn rivaal Christiano Ronaldo bij Real Madrid ‘slechts’ 21 miljoen euro netto per jaar verdient. Een groot verschil.

Misschien herinnert u zich nog dat Neymar afgelopen jaar zijn eigen afkoopsom van 222 miljoen euro zogenaamd zelf financierde voordat hij bij Paris Saint-Germain aan de slag ging. In het nieuwe contract van Messi zou nu zelfs een afkoopsom van 700 miljoen euro zijn opgenomen.

Dimensies die een normaal mens te boven gaan. Wat wij ook niet moeten vergeten is dat het werkelijke inkomen van voetballers als Messi en Ronaldo nog door andere bijverdiensten vele malen hoger ligt. Grote voetbalmerken zoals Adidas, Nike of Puma betalen vaak nog miljoenen aan deze voetballers.

Peter Bosz verdient ‘maar’ 4 miljoen per jaar

De bedragen in de Duitse Bundesliga zijn van een heel ander niveau. Bayern München bijvoorbeeld, betaalde dit jaar 41,5 miljoen euro voor Corentin Tolisso, die van Olympique Lyon overkwam. Ook is het moeilijk om precies te achterhalen wat spelers in de Duitse Bundesliga verdienen. Over topspits Robert Lewandowski van Bayern wordt beweerd dat hij rond de 20 miljoen per jaar zou verdienen.

Afgelopen week publiceerde de Duitse Bild Zeitung ook de salarissen van Duitse trainers, waarbij je je natuurlijk af kan vragen hoe betrouwbaar die cijfers zijn. Volgens Bild zou Heynckes bij Bayern op dit moment 1 miljoen euro per maand verdienen. Vergeleken daarmee is het salaris van de Nederlander Peter Bosz met een vermeende 4 miljoen euro per jaar bij Dortmund bescheiden.

Financieel hoeven wij ons geen zorgen over Peter Bosz te maken, sportief wel want hij is gisteren ontslagen. Na de wedstrijd van zaterdag thuis tegen hekkensluiter Werder Bremen dat het team van Bosz met 1-2 heeft verloren, was dit onontkoombaar. Vooral als je het vertoonde spel in ogenschouw neemt.

De BvB staat nu op de zevende plek en het bestuur onder leiding van Hans-Joachim Watzke kan zich naar mijn mening geen uitstel meer gunnen als zij volgend jaar weer Champions League willen spelen. De afvloeiingsregeling zal vermoedelijk riant zijn en het avontuur als trainer in Duitsland is financieel gezien zeker interessant geweest.

Als je dit vergelijkt met de Nederlandse Eredivisie waar Ajax-trainer Marcel Keizer rond de 1 miljoen euro per jaar zou verdienen, worden de verschillen in voetballand wel heel duidelijk.

Bayern en Borussia rekenen op 300 miljoen euro

Dit is ook terug te vinden in de budgetten van de voetbalclubs in Duitsland. In het seizoen 2016/2017 rekenden Borussia Dortmund en Bayern München blijkbaar met vaste inkomsten van rond de 300 miljoen euro, gevolgd door Schalke met circa 200 miljoen euro. Het gedegradeerde SV Darmstadt ’98 had maar slechts een ‘kleine’ 42 miljoen euro in kas volgens fussball-geld.de. Hoe betrekkelijk deze eigen calculatie is, blijkt uit de volgende cijfers.

Om een idee te geven hoe de verhoudingen in Europa liggen, verwijs ik graag naar het overzicht van Deloitte voor het seizoen 2015/2016. Borussia Dortmund nam toen met zo’n 280 miljoen euro een elfde plaats in Europa in. Manchester United is met een omzet van bijna 700 miljoen euro de grootste omzettijger, gevolgd door FC Barcelona en Real Madrid met rond de 620 miljoen euro. Op de vierde plek volgt Bayern München met bijna 600 miljoen euro.

Geld is niet per se zaligmakend

Het is dan ook niet verwonderlijk dat Bayern zich kan veroorloven om altijd de beste spelers van de andere clubs in de Bundesliga weg te kopen. Dankzij deze financiële macht eist de club uit Beieren de meeste kansen op om Duits kampioen te worden.

Een flinke zak geld alleen is niet altijd zaligmakend. Dit kun je opmaken uit het feit dat Bayern trainer Ancelotti heeft ontslagen aan het begin van dit seizoen, omdat het best betaalde team van de Duitse Bundesliga voor geen meter draaide.

Inkomsten uit het behalen van titels op nationaal niveau en het bereiken van tenminste de kwartfinale in de Champions League is voor deze clubs essentieel om hun positie te kunnen handhaven. Het vele geld dat Manchester United of Paris Saint-Germain ter beschikking hebben, garandeert tot nu toe ook geenszins een kampioenschap respectievelijk enige Europese titel.

Ajax haalt middenmoot in Bundesliga

En als je vervolgens naar de budgetten van de clubs van de Nederlandse Eredivisie kijkt, bereiken alleen AFC Ajax (80 miljoen euro), PSV (70 miljoen euro) en Feyenoord (60 miljoen euro) het niveau van de Duitse Bundesliga. De rest is vergelijkbaar met clubs in de Duitse tweede Bundesliga, waar budgetten niet verder gaan dan 30 miljoen euro.

En zelfs Ajax is met een budget van 80 miljoen euro hooguit een middenmoot qua budget in de Duitse Bundesliga. Deze grote verschillen tonen aan dat het bijna onmogelijk is voor Nederlandse clubs in Europa nog structureel mee te doen om de prijzen.

Het succes van Ajax in de Europa League afgelopen seizoen was dan ook een uitschieter, die ook met veel geluk werd bereikt. Een aantal wedstrijden in aanloop naar de finale werd miraculeus gewonnen.

Eredivisie steeds verder op achterstand

Ik zie niet hoe de Nederlandse topclubs spelers voor langere termijn kunnen vasthouden als de salarissen en transfersommen in de vooraanstaande competities in Europa (Spanje, Engeland en Duitsland) vele malen groter zijn. Je krijgt gewoon niet de tijd om een team te behouden en daarmee succes in de internationale competities te kunnen boeken.

De vraag blijft of het tij nog te keren valt en of het beoogde financieel Fair Play-systeem van de UEFA de kleinere competities echt gaat helpen. Ik zie dit somber in met alle consequenties van dien.

Deze column is geschreven voor Duitslandnieuws.nl door Axel Hagedorn, advocaat ondernemingsrecht en Duitse Rechtsanwalt bij Van Diepen Van der Kroef Advocaten in Amsterdam. Hagedorn is ook hoogleraar Duits-Nederlandse rechtsbetrekkingen aan de Universiteit van Amsterdam.