Forensenbelasting en eigen gebruik vakantiewoning

De Hoge Raad heeft recent bevestigd dat een gemeente geen forensenbelasting mag heffen wanneer de eigenaar in de verhuurbemiddelingsovereenkomst heeft opgenomen dat hij de vakantiewoning niet meer dan 90 dagen per jaar mag gebruiken. Dat de vakantiewoning de rest van het jaar niet verhuurd is geweest maakt dit niet anders.

Ik schreef eerder een artikel over forensenbelasting en wat u er tegen kunt doen, waarin ik inging op diverse aspecten die daarbij spelen. Aanleiding was onder meer de uitspraak van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden van 11 februari 2014. Die uitspraak was ten voordele van de eigenaar van een vakantiewoning. Het is exact die uitspraak waarover de Hoge Raad zich heeft gebogen en heeft bekrachtigd. Dat is goed nieuws voor de eigenaar van een vakantiewoning.

Maximaal 90 dagen eigen gebruik vakantiewoning

Een eigenaar van een vakantiewoning op Ameland ontvangt van de gemeente een aanslag forensenbelasting. De eigenaar heeft niet zijn hoofdverblijf op Ameland. De eigenaar verhuurt de vakantiewoning voor korte periodes. In september 2004 sluit de eigenaar een verhuurbemiddelingsovereenkomst met een verhuurbemiddelingsbureau. Volgens de overeenkomst mag het bureau exclusief op naam van het bureau en voor rekening en risico van de eigenaar de vakantiewoning aan derden verhuren. In november 2010 wordt de overeenkomst aangevuld. De aanvulling houdt in dat het eigen gebruik is gemaximeerd tot 90 dagen per kalenderjaar. De eigenaar mag dus maximaal 90 dagen de woning voor eigen gebruik (terug)huren.

De gemeente Ameland is van mening dat de eigenaar in 2011 voor meer dan 90 dagen over de vakantiewoning kan beschikken en legt daarom een aanslag forensenbelasting op. De gemeente is van mening dat de aanvulling op de verhuurbemiddelingsovereenkomst een schijnhandeling is om forensenbelasting te ontgaan.

Het Gerechtshof oordeelt dat een overeenkomst slechts als een schijnhandeling kan worden aangemerkt indien de wil en de verklaring van de eigenaar niet op elkaar aansluiten. De bepaling dat de eigenaar de vakantiewoning minder dan 90 dagen heeft gebruikt sluit juist aan bij de werkelijkheid die partijen met de overeenkomst hebben willen regelen. Er is dus geen sprake van een schijnhandeling. De aanslag was aldus onterecht opgelegd. De gemeente wordt in het ongelijk gesteld (Bron: ECLI:NL:GHARL:2014:914). De gemeente stelt vervolgens cassatie in bij de Hoge Raad.

Oordeel Hoge Raad inzake aanslag forensenbelasting

De Hoge Raad bevestigt de uitspraak van het Gerechtshof. De Hoge Raad oordeelt dat de gemeente Ameland geen forensenbelasting mag heffen, nu het eigen gebruik van de vakantiewoning op grond van de verhuurbemiddelingsovereenkomst is gemaximeerd tot 90 dagen. De Hoge Raad oordeelt dat de eigenaar het recht om te verhuren heeft toegekend aan het bureau. Dat maakt dat de vakantiewoning niet meer aan de eigenaar ter beschikking staat. De omstandigheid dat de woning in delen van het jaar, waarin de eigenaar de vakantiewoning niet zelf heeft gebruikt noch voor eigen gebruik heeft gereserveerd, niet steeds is verhuurd, maakt dit niet anders. Evenmin als de omstandigheid dat de eigenaar bij het reserveren voor eigen gebruik van de vakantiewoning in de loop van het jaar kon kiezen uit alle dagen waarop de vakantiewoning nog niet was verhuurd (Bron: ECLI:NL:HR:2015:223).

Gevolgen uitspraak forensenbelasting alleen voor gemeente Ameland of voor iedere gemeente?

De laatste jaren stellen gemeenten steeds vaker dat de vakantiewoning ter beschikking staat aan de eigenaar voor de dagen dat de vakantiewoning niet verhuurd is. Dit terwijl er volgens de verordening pas sprake is van forensenbelasting wanneer de eigenaar de vakantiewoning minimaal 90 dagen heeft gebruikt. De gemeente keert de bewijslast aldus om. De eigenaar moet bewijzen dat hij de vakantiewoning niet heeft gebruikt of niet heeft kunnen gebruiken. Het leveren van dergelijk bewijs is buitengewoon lastig.

Het arrest geeft enige duidelijkheid. Niet alleen voor eigenaren van vakantiewoningen in de gemeente Ameland, maar ook voor eigenaren van vakantiewoningen in andere gemeenten. Als in de overeenkomst is opgenomen dat het eigen gebruik is beperkt tot 90 dagen en het eigen gebruik is daadwerkelijk lager dan 90 dagen dan is de eigenaar geen forensenbelasting verschuldigd.

Na de uitspraak van het Gerechtshof zijn sommige overeenkomsten aangepast omdat de eigenaar de vakantiewoning het gehele jaar exclusief voor verhuur wil bestemmen. Indien dat nog niet gebeurd is, geeft het recente arrest reden om dat alsnog te gaan doen. Uiteraard voor zover dit overeenstemt met het gebruik van de vakantiewoning.

Bezwaar en beroep tegen een aanslag forensenbelasting

In overeenkomsten is veelal een beperking van het eigen gebruik opgenomen. Wanneer u eigenaar bent van een vakantiewoning en deze niet of minder dan 90 dagen gebruikt, kan bezwaar en/of beroep succesvol zijn. Uiteraard hangt het iedere keer af van de feitelijke situatie of een aanslag forensenbelasting al dan niet in stand kan blijven. Daarbij is het mogelijk dat eigenaren van vakantiewoningen, bijvoorbeeld op een recreatiepark, de juridische kosten delen.

Wilt u weten of het de moeite waard is om in bezwaar en beroep te gaan? Neemt u dan contact op voor een vrijblijvend advies. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de Rob Nederveen advocaat Ondernemingsrecht bij Van Diepen Van der Kroef in Alkmaar op telefoonnummer 072 – 5121300.